İngiltere'de mülkiyet türleri
İngiltere'de konut mülkiyeti freehold, leasehold ve commonhold olmak üzere üç türdür. Dairelerin çoğu leasehold'dur; bu, mülkün sözleşmede yazan yıl sayısı boyunca kullanıldığı, sürenin sonunda arsa sahibine geri döndüğü anlamına gelir; freehold ise süre sınırı taşımaz.
2 dakikalık form · ücretsiz · kayıt gerekmez
| Tür | Süre | Düzenli ödeme | Nerede yaygın |
|---|---|---|---|
| Freehold | Süresiz | Yok | Müstakil ve bitişik evler |
| Leasehold | Sözleşmede yazan yıl | Ground rent ve service charge | Daireler |
| Commonhold | Süresiz | Ortak gider payı | Yaygın değil |
| Share of freehold | Süresiz pay + leasehold | Service charge | Küçük daire binaları |
Gayrimenkul alım süreci tapunun nasıl devredildiğini anlatır; devredilen şeyin ne olduğu ise mülkiyet türüne bağlıdır ve İngiltere'de bu tür alıcının ödeyeceği düzenli masrafları da belirler. Alım sürecinin adımları için İngiltere'de gayrimenkul alım süreci sayfasına bakın.
01
İngiltere'de kaç tür mülkiyet vardır?
İngiltere ve Galler'de konut mülkiyeti üç türdedir: freehold, leasehold ve commonhold. Freehold hem binayı hem arsayı süresiz olarak sahibine verir; leasehold belirli bir yıl için kullanım hakkı tanır; commonhold ise daireler için tasarlanmış süresiz ortak mülkiyettir.
Commonhold 2002'de kanunlaştı ama yaygınlaşmadı. Hükümet commonhold'u dairelerde varsayılan tür yapmayı planlıyor; bu, taslak hâlindeki Commonhold and Leasehold Reform Bill'in kanunlaşmasına bağlı ve bugün geçerli olan düzen değil.
02
Leasehold ne demek?
Leasehold, mülkü sözleşmede yazan belirli bir yıl sayısı boyunca kullanma hakkıdır; süre dolduğunda mülkiyet freeholder adı verilen arsa sahibine geri döner. İngiltere ve Galler'de dairelerin çoğu leasehold'dur, evler de shared ownership yoluyla alındığında leasehold olur.
Leasehold satın alan kişi mülkün kendisini değil, o mülkü kullanma hakkını satın alır. Sözleşmede kalan yıl sayısı bu hakkın değerini doğrudan belirler: kalan süre kısaldıkça mülkün piyasa değeri düşer ve uzatma maliyeti artar.
03
Leasehold'da hangi düzenli masraflar var?
Leasehold sahibi iki düzenli ödeme yapar: arsa sahibine ödenen ground rent ve binanın ortak alan giderleri için ödenen service charge. Service charge tutarı binanın bakım ve sigorta masraflarına göre her yıl yeniden belirlenir ve sabit değildir.
- Ground rent, arsa sahibine ödenen yıllık bedeldir ve sözleşmede artış şartı bulunabilir.
- Service charge, çatı, asansör, ortak alan temizliği ve bina sigortası gibi kalemleri karşılar.
- Büyük onarımlar için ayrıca tek seferlik katkı payı istenir.
- Sözleşmeyi değiştirmek ya da izin almak için idari ücret ödenir.
- Aralık 2025'ten beri 21 yıldan uzun leasehold sözleşmeleri assured tenancy sayılmaz.
Service charge tutarı satın almadan önce görülebilir. Son üç yılın hesapları istendiğinde binanın gerçek işletme maliyeti ortaya çıkar; ilanda yazan tahmini rakam ile gerçekleşen tutar arasındaki fark bu belgelerden okunur.
04
Leasehold süresi nasıl uzatılır?
Leasehold sahibi kanunen süreyi uzatma hakkına sahiptir: dairelerde 90 yıl, evlerde 50 yıl eklenir. Ocak 2025'ten beri bu hak için mülkü iki yıl önce satın almış olma şartı aranmıyor; başvuru mülkiyetin ilk gününden itibaren yapılır.
Leasehold sahipleri binanın freehold'unu satın alma hakkına da sahiptir. Mart 2025'ten beri Right to Manage hakkı, ticari alanı yüzde 50'ye kadar olan karma binalarda da kullanılabiliyor ve çoğu başvuruda arsa sahibinin avukat masrafı kiracılara yüklenmiyor.
Ücretsiz ön rapor
Ücretsiz ön raporunuzu çıkaralım
Beş kısa soru. Karşılığında seçtiğiniz konunun adımlarını, gereken belgeleri, resmî ücretleri ve süreleri kaynaklarıyla veren tek sayfalık bir rapor alırsınız.
05
2026'da leasehold kuralları değişti mi?
Leasehold reformu yarım kalmış durumdadır. Ocak 2025'te lease uzatmadaki iki yıl şartı kaldırıldı ve Mart 2025'te Right to Manage genişletildi; buna karşılık ground rent tavanı ile commonhold'a geçiş henüz kanunlaşmadı ve taslak kanun teklifi hâlindedir.
| Değişiklik | Durum | Tarih |
|---|---|---|
| Uzatma için iki yıl mülkiyet şartının kaldırılması | Yürürlükte | Ocak 2025 |
| Right to Manage'in karma binalara açılması | Yürürlükte | Mart 2025 |
| 21 yıldan uzun leasehold'ların assured tenancy sayılmaması | Yürürlükte | Aralık 2025 |
| 990 yıllık uzatma ve marriage value'nun kaldırılması | Yürürlükte değil | Tarih belirlenmedi |
| Ground rent'in yılda £250 ile sınırlanması | Öneri | Taslak kanun teklifi |
| Commonhold'un dairelerde varsayılan tür olması | Öneri | Taslak kanun teklifi |
Bu ayrım satın alma kararında önemlidir. Bugün leasehold bir daire alan kişi, henüz yürürlüğe girmemiş kurallara göre değil, yürürlükteki kurallara göre uzatma bedeli öder; hükümet değişikliklerin ne zaman yürürlüğe gireceği konusunda bir tarih açıklamadı.
06
Leasehold bir daire alırken hangi belgeler kontrol edilir?
Leasehold bir daire alırken dört belge kontrol edilir: sözleşmenin kalan süresi, ground rent tutarı ve artış şartı, son üç yılın service charge hesapları ve binanın yangın güvenliği belgeleri. Bu kontrolü SRA yetkili satın alma avukatı yapar.
- Sözleşmenin kalan yıl sayısı; 80 yılın altındaysa uzatma maliyeti hesaplanır.
- Ground rent tutarı ve sözleşmedeki artış maddesi.
- Son üç yılın service charge hesapları ve planlanan büyük onarımlar.
- Binanın yangın güvenliği durumu ve varsa iyileştirme masrafları.
- Freehold'un kime ait olduğu ve yönetimin kimde bulunduğu.
07
British Global mülkiyet türü konusunda ne yapar?
British Global mülkiyet türü konusunda bilgi ve yönlendirme sağlar: freehold ile leasehold arasındaki farkı aktarır, bölge ve bütçe için ön rapor hazırlar, hukuki kontrol gerektiğinde SRA yetkili bir avukata yönlendirir. Tapu incelemesi yapmaz, hukuki görüş vermez.
- Bölge ve bütçeye göre ön rapor hazırlanır.
- Mülkiyet türlerinin farkları ve doğurduğu masraflar aktarılır.
- Belge incelemesi için SRA yetkili bir avukata yönlendirme yapılır.
- Alım sonrası vergi yükümlülükleri için yönlendirme yapılır.
Kaynaklar
- GOV.UK — Leasehold'da mülkiyet, sözleşme süresi dolduğunda freeholder'a döner; dairelerin çoğu leasehold'dur ve shared ownership yoluyla alınan evler de leasehold olur.
- GOV.UK — Uzatma hakkı dairelerde 90 yıl, evlerde 50 yıldır; kalan süre 80 yıl ve altına indiğinde uzatma maliyeti belirgin şekilde artar.
- GOV.UK — Ocak 2025'te iki yıl mülkiyet şartı kaldırıldı, Mart 2025'te Right to Manage ticari alanı %50'ye kadar olan karma binalara açıldı, Aralık 2025'te 21 yıldan uzun leasehold'lar assured tenancy olmaktan çıktı; ground rent tavanı ve commonhold'a geçiş taslak kanun teklifinde yer alan önerilerdir.
- GOV.UK — 990 yıllık uzatma ve marriage value'nun kaldırılması dahil yeni değerleme yöntemi henüz yürürlükte değildir; yürürlük için ikincil mevzuat ve yeni bir kanun teklifi gerekiyor, tarih açıklanmadı.
